De gemeenteraadsverkiezingen zijn een beetje gek, bedacht ik vandaag. Er is geen andere verkiezing die zo over jezelf gaat. Wil je minder betaald parkeren? Meer speeltuinen? Minder asielzoekers? Meer groen? Minder sociale woningbouw? Of minder betalen voor je hond? Als je niet oppast, gaan gemeenteverkiezingen alleen nog over jezelf. En niet meer over de ander.
Toen ik net nog snel even de stemwijzer van mijn gemeente deed, schrok ik een beetje. Er stonden veel dingen op waarvan ik eigenlijk hoopte dat de gemeente die zelf wel kon besluiten, zonder mijn hulp. Waarvan er hopelijk landelijk beleid is en je er niet zo lang mee bezig hoeft te zijn. Maar ik had het mis.
Je gemeente, dat ben je zelf
Kennelijk staan er in de verkiezingsprogramma’s van mijn gemeentelijke partijen een heleboel detailzaken. Ongetwijfeld in de hoop zo veel mogelijk stemmers binnen te halen op kleine, relatief onbelangrijke punten.
Ik ben al jaren vrijwilliger op het stembureau tijdens verkiezingen en vandaag was niet anders. Toen ik net op weg naar huis was na 6,5 uur op een stoel zitten om biljetten uit te delen en te tellen, werd er net iemand op de radio geinterviewd.
De man, die ‘mental coach’ was, belde om een prijs te winnen. Maar de presentator begon een praatje. Of hij ook gestemd had?
“Zeker niet!”, zei de man, fel en vol walging. De presentator schrok er een beetje van. Ik ook. “Wie niet stemt, mag ook niet klagen!”, zie de presentator half grappend.
“Grmhp”, zei de man, “We focussen lekker op onszelf“. Hij voegde er nog aan toe dat er toch niets verandert.
Ik was er een beetje stil van. Want als er een verkiezing is waar je lekker op jezelf kunt focussen, is het wel de gemeenteraadsverkiezing.
Showing up
Ik sta precies aan de andere kant van het spectrum: van mij mag stemmen een verplichting worden. Ik vind dat het dat eigenlijk al ís. Misschien ook omdat ik als vrijwiller veel mensen op het stembureau zie komen die daar veel moeite voor doen.
Ik zie al jaren mensen met fysieke en visuele beperkingen binnen komen; mensen die alleen met hulp naar het stembureau kunnen komen; ik zie iedere verkiezingen honderden stempassen van mensen die de moeite hebben genomen om een bekende te machtigen zodat hun stem toch kan worden uitgebracht als ze zelf niet kunnen; mensen die lang vantevoren al een andere stempas aanvragen zodat ze toch vooral mogen stemmen op een andere lokatie (vandaag niet, maar bij de Tweede Kamerverkiezingen). Ouders die hun kinderen meenemen, en jongeren die de machtigingen voor hun ouders meenemen. Mensen die al om 07:30 op de stoep staan om toch nog te kunnen stemmen voor hun werk en mensen die om 20:55 nog binnen komen rennen. Mensen die hun identiteitsbewijs zijn vergeten en die toch nog gaan halen thuis.
Vandaag was er een meneer wiens vrouw in het ziekenhuis was opgenomen. Ze had hem toch nog gemachtigd om voor haar te kunnen stemmen. Hij was moe, kon nauwelijks nog lopen, maar hij was er met die machtiging.
Het is niet zo dat ik altijd zo’n brave stemmer ben geweest. Ik weet zeker dat ik het wel eens heb overgeslagen. Het zat niet in mijn systeem en het boeide me niet. Maar tegenwoordig kijk ik er anders naar. Dat kan ook bijna niet anders, als je al jaren op het stembureau werkt.
Bij stemmen gaat het er om dat je komt opdagen. Zelfs als je vervolgens een lege stem inlevert, bij wijze van protest. Doe lekker, zou ik zeggen: het is jouw stem. Beter dan niet op komen dagen.
En vele malen beter dan op de radio verkondigen dat je niet stemt omdat je liever op jezelf focust. In koninklijk meervoud.
No man is an island
Je kunt er veel van zeggen, van die mental coach.
Als ik heel onaardig ben, zeg ik dat een mental coach die als motto heeft ‘we focussen lekker op onszelf’ voor mij symbool staat voor veel dingen waarvan ik vind dat ze mis zijn met onze samenleving. En misschien ook met de wereld van de coaching.
Maar ik wil niet onaardig zijn. We zijn allemaal een product van die samenleving. We hebben onszelf gemaakt tot wat we zijn. Hij, en ik ook.
Bovendien is het ook niet zo makkelijk allemaal, dat stemmen. Alleen al bedenken op wie je gaat stemmen kan voelen als een uitdaging die veel te veel energie kost.
Zelf heb ik uiteindelijk niet op de partij gestemd die uit de stemwijzer kwam. Want die uitkomst was gebaseerd op gedetailleerde vragen waarvan ik eigenlijk niet goed wist wat ik er mee moest. Vind ik dat boeren in mijn dorp zelf huizen mogen bouwen? Dat er een coffeeshop mag komen? Dat de hondenbelasting mag worden afgeschafd?
Ik weet het niet zo goed. Ik kan het niet overzien. En ik weet ook niet wat er tegenover staat: wat moeten we inleveren voor het een om het ander te krijgen? Want wat ik wel geleerd heb de afgelopen jaren dicht op de politiek: er is altijd een afweging.
In plaats daarvan heb ik daarom op een partij gestemd die ik ken. Ik heb er vertrouwen in dat zij voor mij de juiste keuzes kunnen maken. Dat zij wel het hele veld kunnen overzien. En dat ik begrijp waar ze de nadruk zullen leggen als er afwegingen moeten worden gemaakt,
Ik weet alleen niet was ze nou vinden van die hondenbelasting.
O ja, en als ik de foto zie, dan denk ik: Daar moet massaal tegelgewipt worden. 😉
Het is een parkeerplaats bij een verzorgingstehuis dus tegelwippen is niet zo handig denk ik. Aan de andere kant is veel groen maar zijn ook veel fijne, rechte, toegankelijke paden.
Ik volg de locale polotiek en weet heel goed waar ik niet op wil stemmen. Uiteindelijk blijft er dan 1 partij over en met al hun standpunten zal ik het zeker niet volledig eens zijn. Dat hoeft ook niet. Bij mij weegt verkeer, milieu, groen en sociaal zwaar.
Ik zal zeker niet iedereen naar een stembus jagen. Als mensen geen idee hebben, geen enkel vertrouwen of niet weten wat ze willen, dan heb ik liever dat ze niet stemmen, dan dat ze op een foute partuij stemmen waar ze vaak ook nog eens zelf last van hebben.
Ipv blanco zou ik op het stembiljet liever vakjes zien als:
[ ] Maakt me niet uit
[ ] Heb geen vertrouwen in de locale politiek
[ ] Mijn partij staat er niet tussen
[ ] Ik ben tegen stemmen voor de gemeenteraad
Ja dat zou geen gek idee zijn, zo’n multiple choice formulier …
Voor de lol deed ik ook eens de stemwijzer van mijn gemeente. Infowijzers ook in andere talen aanbieden… wat? Doen jullie dat dan nog niet? Schaam je! Maar de uitkomst was voor mij niet verrassend. Het is de partij waarop ik stem, zij het op no.2 omdat zij gewoon de beste vrouw in de Bergse politiek is.
Lekker, die bevestiging. Ik was een beetje in schok gisteren na die stemwijzer dat mijn partij er niet uitkwam. Maar ik had bij veel vragen ook staan ‘weet niet/maakt me niet uit’ dus dat hielp niet, waarschijnlijk.